Rosyjski budżet może uzyskać w październiku około biliona rubli z podatków od ropy i gazu, co odpowiada mniej więcej 12 mld dolarów. Według obliczeń Reutersa byłoby to o 10 proc. więcej niż rok wcześniej. Wzrost nie oznacza jednak automatycznie większej produkcji surowca.
Październikowe wyliczenia dotyczą wpływów podatkowych, a nie całej wartości sprzedanej ropy. Dochody rosyjskich władz zależą od mechanizmu poboru podatków, ceny baryłki, wolumenu eksportu i kursu rubla. W jednym miesiącu budżet może otrzymać większy przelew dlatego, że przypada termin rozliczenia podatku obejmującego wcześniejsze kwartały.
Tak jest częściowo tym razem. Reuters wskazuje na kwartalną płatność dodatkowego podatku od zysków z wydobycia, która podbija październikowe wpływy. Bez uwzględnienia tego czynnika porównanie z wrześniem lub z poprzednim październikiem może sugerować silniejszą poprawę sektora naftowego, niż rzeczywiście miała miejsce.
Wysokie światowe ceny surowca pozwalają częściowo rekompensować zmniejszenie wolumenu. Rosyjska produkcja ropy w trzecim kwartale 2026 roku była według źródeł Reutersa niższa niż rok wcześniej. Jednocześnie koszt paliw na świecie zwiększały napięcia geopolityczne i zakłócenia na szlakach dostaw.
Eksport nie jest jednak pozbawiony kosztów. Rosja musi organizować transport, ubezpieczenia, płatności oraz sprzedaż do odbiorców gotowych kupować jej surowiec mimo sankcji. W takich warunkach różnica pomiędzy ceną międzynarodową a ostatecznym przychodem budżetowym może być znaczna. Dlatego warto oddzielać cenę referencyjną Brent od cen uzyskiwanych przez konkretnych eksporterów.
Przychody z ropy i gazu stanowią około jednej piątej dochodów federalnego budżetu Rosji. Mają zatem znaczenie dla finansowania szerokiej działalności państwa, w tym wydatków związanych z wojną. Jednocześnie nie są jedynym źródłem pieniędzy. Duża część obciążeń podatkowych spoczywa także na przedsiębiorstwach innych sektorów oraz konsumentach.
Według przywoływanych przez Reutersa planów dochody naftowo-gazowe w 2026 roku mogą być znacznie niższe niż zakładano pierwotnie, mimo październikowego wzrostu. Taki kontrast nie jest sprzecznością. Pojedynczy korzystny miesiąc może wystąpić w słabszym całym roku budżetowym. Ważne jest również to, że kurs walutowy zmienia wartość tych samych wpływów wyrażoną w dolarach, ale niekoniecznie ich siłę nabywczą na rynku krajowym. Rzetelne porównanie wymaga więc pokazania wyniku w rublach, określenia kursu przeliczeniowego oraz wskazania, czy podawana kwota obejmuje wszystkie podatki energetyczne.
Znaczenie ma także odróżnienie wpływów podatkowych od dochodów prywatnych producentów. Nie każdy dolar uzyskany ze sprzedaży ropy natychmiast trafia do budżetu. Firmy muszą pokryć koszty wydobycia, inwestycji i transportu, a państwo pobiera część środków zgodnie z obowiązującymi zasadami. Zmiany stawek podatkowych albo terminów płatności potrafią zatem przesunąć dochody między miesiącami bez analogicznej zmiany produkcji.
Dla Polski i pozostałych państw UE istotne jest, czy sankcje ograniczają długoterminową zdolność Rosji do generowania dochodów, czy tylko zmieniają szlaki sprzedaży. Rozstrzygnięcie wymaga danych o cenach transakcyjnych, kosztach przewozu, wolumenie i faktycznych wpływach, a nie tylko jednej prognozy podatkowej.
Źródła
Reuters, 15.10.2026 — prognoza rosyjskich wpływów: https://www.reuters.com/business/energy/russias-oil-gas-revenue-seen-up-10-yy-october-12-billion-2026-10-15/
Formaty reklamowe wewnątrz artykułu
Reklamy wplecione między akapity najlepiej działają w układzie poziomym lub prostokątnym.
