Pokolenie Z planuje kilka źródeł dochodu. Co mówią badania?

W badaniu przywołanym podczas Europejskiego Forum Nowych Idei młodzi respondenci deklarowali, że w perspektywie 2035 roku chcą dobrze zarabiać, ale jednocześnie chronić życie prywatne. Niemal jedna czwarta badanych rozważa łączenie kilku źródeł dochodu. To plany i oczekiwania, nie prognoza mówiąca, że dokładnie tylu Polaków będzie tak pracować.

Wyniki badania SW Research omówiono 16 października podczas EFNI w Sopocie. W przekazanym materiale wskazano, że około jedna trzecia badanych wyobraża sobie swoją pracę jako zdalną i cyfrową. Prawie jedna czwarta myśli o kilku źródłach dochodu. Różnica między deklaracją a rzeczywistą przyszłą strukturą zatrudnienia ma podstawowe znaczenie przy interpretacji tych danych.

Dla części młodych osób kilka zajęć może oznaczać większą niezależność. Własny projekt, dodatkowe zlecenia lub sezonowa działalność pozwalają sprawdzić kompetencje i nie uzależniać całego budżetu od jednego pracodawcy. Nie należy jednak zakładać, że każdy taki model jest korzystny: krótkie kontrakty, nieregularne wpływy i brak płatnego urlopu bywają jego poważnymi kosztami.

W komunikacie forum nacisk położono też na oczekiwanie równowagi między życiem zawodowym a prywatnym. Nie jest to sprzeczne z ambicją wysokich zarobków. Przeciwnie, może oznaczać dążenie do efektywniejszej pracy oraz lepszych warunków, a nie niechęć do zatrudnienia. Pracodawcy, którzy mylą te motywacje, mogą mieć trudności z rekrutacją specjalistów.

Dane z ankiety wymagają ostrożności przy uogólnianiu. Nie każda osoba zaliczana do generacji Z ma podobne wykształcenie, miejsce zamieszkania czy sytuację rodzinną. Inne możliwości ma pracownik dużej firmy technologicznej, a inne osoba pracująca w lokalnych usługach albo w branży produkcyjnej. Dlatego wynik nie powinien być traktowany jako jednolity portret całego pokolenia.

Z punktu widzenia firm zmienia się znaczenie szkoleń. Jeśli praca ma w przyszłości opierać się na współpracy z narzędziami cyfrowymi, potrzeba umiejętności uczenia się, rozwiązywania problemów oraz odpowiedzialnego korzystania z danych. Takie kompetencje mogą łączyć kilka rodzajów aktywności zawodowej, ale trzeba je stale rozwijać. Jednorazowy kurs nie wystarczy na całą dekadę.

Wielozadaniowość ma także wymiar podatkowy i organizacyjny. Łączenie umowy o pracę z działalnością lub umowami cywilnoprawnymi oznacza konieczność rozliczania różnych przychodów i często osobnego planowania składek. Trzeba też brać pod uwagę konflikt interesów i zasady poufności. Pracownikowi nie pomoże większa liczba projektów, jeśli nie umie zapanować nad ich obciążeniem.

Firmy mogą odpowiedzieć elastyczniejszym planowaniem projektów, jasnymi zasadami awansu i uczciwym opisem warunków współpracy. Same benefity nie zastąpią przewidywalnego wynagrodzenia ani dobrze prowadzonego zespołu. Dodatkowym wyzwaniem będzie określenie zasad korzystania z AI, tak aby narzędzia pomagały w pracy, ale nie przerzucały całego ryzyka błędu na pojedynczego pracownika.

Badanie jest cennym sygnałem o oczekiwaniach, nie gotowym harmonogramem rynku pracy na 2035 rok. Do rzetelnego prognozowania potrzebne będą kolejne pomiary, porównanie deklaracji z zachowaniami oraz uwzględnienie koniunktury gospodarczej. Najważniejsze pytanie brzmi, czy polskie firmy potrafią przygotować produktywną, stabilną pracę dla ludzi, którzy nie chcą już wybierać między rozwojem a życiem prywatnym.

Źródła

PAP MediaRoom / EFNI — wyniki SW Research: https://pap-mediaroom.pl/biznes-i-finanse/efni-2026-pokolenie-z-w-2035-roku-chce-osiagac-stabilne-dochody-z-kilku-zrodel