Siedmiu partnerów uruchomiło inicjatywę Partners for Multilateralism. Ma ona wzmacniać prawo międzynarodowe i reformować instytucje wielostronne, w tym ONZ.
Deklarację przyjęto w Nowym Jorku przy okazji tygodnia wysokiego szczebla Zgromadzenia Ogólnego ONZ. Sygnatariusze wskazali na rosnącą polaryzację, konflikty, protekcjonizm i wykorzystywanie zależności gospodarczych jako instrumentu nacisku. Zapowiedzieli współpracę nad bardziej odpornymi łańcuchami dostaw, reformą systemu handlowego i międzynarodowych finansów oraz nad wyzwaniami związanymi z cyfryzacją, sztuczną inteligencją, klimatem i zdrowiem.
Koordynacja ma wyjść poza deklarację
Uczestnicy powierzyli wyższym urzędnikom utworzenie kanału koordynacyjnego i wskazanie obszarów, w których możliwe są konkretne działania. Po stronie Unii Europejskiej prace ma koordynować wysoka przedstawicielka Kaja Kallas. Inicjatywa jest otwarta na kolejne państwa, które chcą poprzeć wspólną deklarację.
W deklaracji pojawia się również potrzeba bardziej odpornych i zróżnicowanych łańcuchów dostaw oraz współpracy w finansach międzynarodowych. To pokazuje, że grupa nie chce ograniczać się do kwestii czysto dyplomatycznych. Łączy bezpieczeństwo, handel, rozwój i technologie w jednej agendzie, co ma ułatwić uzgadnianie stanowisk przed kolejnymi spotkaniami wielostronnymi.
Najważniejszy test dopiero przed partnerami
P4M nie tworzy nowej organizacji międzynarodowej ani systemu sankcji. Jej znaczenie będzie zależało od tego, czy szeroka grupa państw z różnych regionów potrafi przełożyć deklarowane poparcie dla multilateralizmu na wspólne decyzje. Pierwszym miernikiem będzie zakres państw dołączających do inicjatywy i konkretne propozycje reform ONZ oraz instytucji gospodarczych.
Inicjatorzy wyraźnie podkreślają otwartość projektu na partnerów spoza dotychczasowej grupy. To odróżnia go od zamkniętego sojuszu politycznego. Jeżeli kolejne państwa dołączą, P4M może stać się platformą uzgadniania wspólnych stanowisk w ONZ. Jeżeli pozostanie przy deklaracjach, jego wpływ będzie przede wszystkim symboliczny.
Źródła
Rada Europejska — Declaration of the Partners for Multilateralism: https://www.consilium.europa.eu/en/press/press-releases/2026/09/21/declaration-of-the-partners-for-multilateralism-p4m-summit-21-september-2026/
Rada Europejska — remarks after P4M summit: https://www.consilium.europa.eu/pl/press/press-releases/2026/09/22/remarks-by-president-antonio-costa-at-the-press-conference-following-the-partners-for-multilateralism-summit/
Formaty reklamowe wewnątrz artykułu
Reklamy wplecione między akapity najlepiej działają w układzie poziomym lub prostokątnym.
