BIS ostrzega: boom na AI może tworzyć nowe ryzyka finansowe

Bank Rozrachunków Międzynarodowych ostrzega, że skala inwestycji w sztuczną inteligencję zaczyna mieć znaczenie dla stabilności finansowej. Szef BIS Pablo Hernandez de Cos wskazuje zwłaszcza na szybki wzrost finansowania długiem i prywatnym kredytem.

BIS szacuje, że pięć największych firm technologicznych wyda w latach 2025–2026 ponad bilion dolarów na inwestycje związane z AI. Według prognoz przywołanych przez instytucję globalne nakłady na sztuczną inteligencję mogą wzrosnąć do około 4 bln dolarów w 2030 roku. To sprawia, że boom przestaje być wyłącznie historią sektora technologicznego i zaczyna wpływać na wyceny aktywów, koszt kapitału i zachowanie inwestorów.

Dług zwiększa wrażliwość rynku

Hernandez de Cos zwrócił uwagę, że coraz większa część inwestycji jest finansowana przez struktury dłużne i prywatny kredyt. Ryzyko nie polega na samym rozwoju technologii, lecz na połączeniu wysokich oczekiwań co do przyszłych zysków, koncentracji rynku i finansowania, którego powiązania bywają trudne do oceny. Gdyby przychody z AI rosły wolniej od oczekiwań, gwałtowna korekta wycen mogłaby przenieść się na inne segmenty rynku.

Jednocześnie BIS nie kwestionuje potencjału produktywnościowego AI. Badania konkretnych zadań pokazują poprawę wydajności od 10 do 65 proc. Problemem jest niepewność co do skali przełożenia tych wyników na całą gospodarkę oraz tempo zmian na rynku pracy. Dla banków centralnych oznacza to konieczność obserwowania zarówno efektów podażowych, jak i nowych źródeł ryzyka finansowego.

Dla Europy szczególnie istotne jest powiązanie boomu AI z rynkiem energii i finansowaniem wielkich centrów danych. Rosnące zapotrzebowanie na moc obliczeniową wymaga nowych inwestycji w sieci, energetykę i półprzewodniki, co rozszerza gospodarcze skutki boomu daleko poza spółki technologiczne. Im większa skala finansowania, tym ważniejsze staje się monitorowanie jakości długu oraz ekspozycji banków i funduszy.

Źródła

Reuters — AI boom poses new financial stability risks, BIS head says: https://www.reuters.com/business/finance/ai-boom-poses-new-financial-stability-risks-bis-head-says-2026-09-10/